Отандық қаржы сарапшысы Айюар Олжаев Facebook желісіндегі парақшасында алдағы 2026 жылға экономикалық болжам жасады. Ол қымбатшылық пен күнкөрістің қиындауына қатысты қорқыныштарды сейілтті.
Айбар Олжаевтың айтуынша, келер жылы еліміз үшін экономикалық тұрғыда жайлы жыл болмақ.
"Уайым-қайғы жоқ болсын. 2026 жылы бізде бәрі жақсы болады. Тіпті биылғыдан да керемет болып кетуі мүмкін. Оның бірнеше себебі бар. Келесі жылға толық экономикалық анализ дайындап отырғанмын. Нәтижелерін көріп кәдімгідей қуанып қалдым. Осыны қарапайым матрицаға салдым да, сіздерге ұсынайын дедім. Халықтың "келесі жылы қиналамыз" деп алдын-ала өзінің жолын кесіп, сары уайымға түсіп кеткенін биыл бірінші рет көріп тұрмын. Қазақ экономикасы үшін нағыз қиын екі кезең ғана болды. Ол жоспарлы экономика күйреген 1990-1995 жылдар мен 2020 жылғы пандемия. Қиналсақ сол кезде қиналуымыз керек еді ғой. Бірақ оптимизміміз жоғары болды ма, қатты бір еңіремей өтіп кеттік. Олардың қасында 2026 деген нағыз ертегі жыл", — дейді ол.
Сарапшы негізгі бес параметр бойынша талдау жасағанын алға тартты.
"Біріншісі және маңыздысы, халық қорқып отырған, қиналамыз деп отырған параметр – қымбатшылық. Ештеңе жасырмау керек, иә, инфляция қазақ экономикасының қазіргі таңдағы ең әлсіздеу тұсы. Бірақ инфляция көп болса келесі жылы 11-12% коридорында болады. Ол биылғы көрген картинамыз. Бұл өлім емес. Мысалы, 2020 жылы инфляция 20,3 пайыз деңгейінде болған. Ал 1993 жылдары 800% болғанын ұмытпаңыздар. Қымбатшылықтың бірінші көзге көрінер-көрінбес толқыны қаңтар-ақпанда ұрады да, артынан сәуір айына таман органикалық қозғалысқа ілесіп білінбей кетеді", — деп жазады Олжаев.
Сөзінше, алдағы жылы жалақы өсуі бек мүмкін.
"Жұмыс. Жұмыс көп болады және айлықтар өседі. Біздің жалақымызды инфляцияға индекстеу бойынша үлкен бастама жүріп жатыр. Осы бағытта, бәрінде жұмыс болу үшін кемінде 3 триллион теңге немесе 6 миллиард доллар қызмет ететін болады. Жұмысшының құқығын қорғау қатты күшеймек. Қазірдің өзінде Еңбек инспекциясы қаһарына мінді. Егер сіз мекемелерде жалдамалы айлыққа жұмыс істеп жүрсеңіз мүлде уайымдамаңыз.
Экономикамыз өсе ме? Иә, келесі жылы ішкі жалпы өнім кемінде 5,4% өсуі тиіс. ІЖӨ 442 миллиард долларға жететін болады. Мұндай күші бар мемлекет халқын тентіретіп қоймайды. Пенсия, айлық, жәрдемақы барлығы уақытылы беріледі және өсетін болады. Себебі, 2026 жылы республикалық бюджеттің табысы таза салықтан 19,2 триллион теңге болуы тиіс. Бұл биылғы жылдан 32 пайызға артық. Ал бюджеттің жалпы кірісі 23,1 триллион теңге деп бекітілді. Сонда бюджет келесі жылы Ұлттық қордан тек 2,77 триллион теңге ғана алмақ", — деп болжады ол.
Сөзінше, бұл өте жақс тенденция, себебі жағдай бұл сценарий бойынша өрбісе, Ұлттық қор тез өседі.
"2026 жыл жаман болайын деп тұр ма? Жоқ. Алтын өндірісі де, әлемдік бағасы да өсуде, мұнай барреліне 60 доллар. Рекордты астық жинадық. Биыл мал саны өсуінен жаңа рекорд орнады. Бәрі жақсы болады. Уайымдамаңыздар. Экономикалық реформа іргемізді бекітеді. Ертең мемлекетіміз қоң жинап алады. Ұлттық Қор асып-тасып жатады. Соған жеткізіп алу керек. Ақша болады, жұмыс болады, заказ болады. Теңгенің құны күшті болады. Ұн көп, ет келесі жылы көбірек сатылайын деп тұр. Жақсармаса, жаман дым да көріп тұрған жоқпын. Сондықтан 2026 жыл қазақ үшін берекелі, әп-әдемі жыл болады деп сенемін", — деп жазды ол.
Мәтіннен қате тапсаңыз, бізге жазыңыз
